Του Δημήτρη Τσιούφου

«H δεύτερη αξιολόγηση το φθινόπωρο θα αυξήσει την πίεση στην κυβέρνηση. Καλύτερο για την Ελλάδα θα ήταν να είχαμε πρόωρες εκλογές και αν είχαμε, θα τις κερδίζαμε», δήλωσε την Τετάρτη στο Bloomberg ο Κυρ. Μητσοτάκης, ενώ την ίδια ημέρα από το βήμα της Βουλής προέβλεψε ότι «οι εκλογές θα έρθουν πολύ νωρίτερα από ό,τι λογαριάζει ο ΣΥΡΙΖΑ», καθιστώντας πασιφανές, πλέον, ότι η ΝΔ προετοιμάζει το έδαφος για τη «μάχη» του φθινοπώρου.

Στο διάστημα που θα μεσολαβήσει, ωστόσο, έως τον Οκτώβριο, οπότε και εκτιμάται ότι θα δρομολογηθούν οι όποιες πολιτικές εξελίξεις, ο Κυρ. Μητσοτάκης και η περί αυτόν ηγετική ομάδα της ΝΔ, θα πρέπει να αντιμετωπίσουν επαρκώς τη σχεδιαζόμενη κυβερνητική αντεπίθεση που θα εκδηλωθεί και με την αλλαγή του εκλογικού νόμου, αλλά και να υπερβούν τις σοβαρές εσωκομματικές αντιθέσεις που ήρθαν στην επιφάνεια με το «άνοιγμα» της συζήτησης για τη συνταγματική μεταρρύθμιση.

Στη Λ. Συγγρού παρακολουθούν με ιδιαίτερη προσοχή και προβληματισμό τις δηλώσεις, αλλά και όσα διαρρέονται από το Μαξίμου, αναφορικά με τον φθινοπωρινό σχεδιασμό της κυβέρνησης και εκτιμούν ότι ο Αλ. Τσίπρας θα επιχειρήσει να υπερβεί την πίεση που θα δεχθεί (εξ αιτίας όσων θα κληθεί να συμφωνήσει για την ολοκλήρωση της δεύτερης αξιολόγησης) με την αλλαγή του εκλογικού νόμου και ενδεχομένως με ένα δημοψήφισμα για τη Συνταγματική Αναθεώρηση, του οποίου το αποτέλεσμα θα προσπαθήσει να αξιοποιήσει προκειμένου να αποφύγει την προσφυγή στις κάλπες.

Συνεργάτες του κ. Μητσοτάκη θεωρούν ότι η κυβέρνηση και προσωπικά ο κ. Τσίπρας, θα βρεθεί το φθινόπωρο σε δυσχερέστερη θέση, από αυτή της πρώτης αξιολόγησης, αφού όπως λένε «η αύξηση της φορολογίας είναι σύμφυτη με την ιδεολογία της Αριστεράς, ενώ με τις αλλαγές στις εργασιακές σχέσεις θα έρθει σε ευθεία σύγκρουση με τα... ιερά και όσια των ιδεολογικών αντιλήψεων των αριστερών κομμάτων και η κυβέρνηση θα αντιμετωπίσει σοβαρά εσωκομματικά προβλήματα, τα οποία δύσκολα θα μπορέσει να αντιμετωπίσει».

Οι ίδιοι εκτιμούν ότι πρωθυπουργός «προκειμένου να αντιπαρέλθει των εσωκομματικών αντιθέσεων για την αποσάθρωση των εργασιακών σχέσεων, θα επιχειρήσει να «χρυσώσει το χάπι» με έναν αναλογικότερο εκλογικό νόμο ή ακόμη και με απλή αναλογική και ενδεχομένως με ένα δημοψήφισμα για τις συνταγματικές αλλαγές, θέτοντας σε αυτό συγκεκριμένες ερωτήσεις, ώστε με σχετική ασφάλεια θα πάρει τις απαντήσεις που θα επιδιώξει». Ο κ. Τσίπρας, σημειώνουν, «θα προσπαθήσει στη συνέχεια να ερμηνεύσει το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος ως ψήφο εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση, ώστε αφενός να περιορίσει τις εσωκομματικές αντιθέσεις και αφετέρου να αποφύγει την προσφυγή σε πρόωρες εκλογές». Επισημαίνουν, ωστόσο, ότι «η κοινωνική πίεση θα είναι τόσο ισχυρή, που πολύ δύσκολα θα μπορέσει να υλοποιήσει αυτόν τον σχεδιασμό» και εκτιμούν ότι «θα αναγκαστεί να προσφύγει στις κάλπες, προκειμένου να διασώσει ένα τμήμα της εκλογικής του δύναμης».

Εσωκομματικές αντιθέσεις
Οι εξελίξεις για τον εκλογικό νόμο και η συζήτηση για τη Συνταγματική Αναθεώρηση ενδέχεται, όμως, να προκαλέσουν προβλήματα τόσο στον στρατηγικό σχεδιασμό της ΝΔ, όσο και ρήγματα στην εσωκομματική της συνοχή.

Αν η κυβέρνηση συμφωνήσει με τα υπόλοιπα κόμματα της αντιπολίτευσης (Δημοκρατική Συμπαράταξη, ΚΚΕ, Ποτάμι, Ενωση Κεντρώων) σε έναν αναλογικότερο εκλογικό νόμο (ή πολύ περισσότερο στην απλή αναλογική) και καταφέρει να τον ψηφίσει με πλειοψηφία 200 βουλευτών, ώστε να ισχύσει από τις επόμενες εκλογές, θα επιφέρει ένα ισχυρό πλήγμα στον εκλογικό σχεδιασμό της Νέας Δημοκρατίας.

Ο κ. Μητσοτάκης επιμένει και δεν πρόκειται να αποδεχθεί την οποιαδήποτε αλλαγή στο εκλογικό σύστημα (εκτός από την κατάτμηση των μεγάλων εκλογικών περιφερειών), αφού με αυτόν τον τρόπο θέλει αφενός να καταδείξει ότι η ΝΔ θα είναι πρώτο κόμμα στις επόμενες εκλογές και αφετέρου γιατί με το μπόνους των 50 εδρών μπορεί να ελπίζει είτε σε αυτοδυναμία είτε στον σχηματισμό κυβέρνησης με ένα από τα κόμματα της αντιπολίτευσης.

Αν, όμως, ψηφιστεί ένα αναλογικότερο εκλογικό σύστημα στη Λ. Συγγρού γνωρίζουν ότι κατ΄ αρχάς η αυτοδυναμία καθίσταται ανέφικτη και ταυτόχρονα θα πρέπει να επανασχεδιάσουν και την πολιτική των μετεκλογικών συμμαχιών τους, αφού δεν αποκλείεται για τον σχηματισμό κυβέρνησης να απαιτείται η συνεργασία των δύο πρώτων κομμάτων, δηλαδή, της ΝΔ και του ΣΥΡΙΖΑ.

Προβλήματα στη ΝΔ, όμως, αναμένεται να προκαλέσει και η συζήτηση για τις συνταγματικές αλλαγές και δεν πρέπει να θεωρείται καθόλου τυχαίο ότι η συζήτηση αυτή εστιάζεται (επί του παρόντος τουλάχιστον) στον τρόπο εκλογής του Προέδρου της Δημοκρατίας και αν αυτός θα συνεχίζει να εκλέγεται από τη Βουλή (όπως προτείνει ο κ. Μητσοτάκης) ή αν θα εκλέγεται με καθολική ψηφοφορία από τον λαό, όπως φημολογείται ότι θα προτείνει ο Αλ. Τσίπρας και συμφωνούν, σε μια τέτοια αλλαγή, αρκετοί «γαλάζιοι» βουλευτές.

Αποκλίσεις...
Αν, μάλιστα, το ερώτημα αυτό τεθεί (μεταξύ άλλων) και στην κρίση του λαού -όπως θεωρείται βέβαιο ότι θα κάνει η κυβέρνηση, αν προχωρήσει σε δημοψήφισμα- ενδέχεται η Κοινοβουλευτική Ομάδα της ΝΔ να «κοπεί» στα δύο, καθώς ήδη βουλευτές της καραμανλικής και της σαμαρικής πτέρυγας, όπως και ο Δημ. Αβραμόπουλος, τάσσονται υπέρ της άμεσης εκλογής του Προέδρου της Δημοκρατίας με ταυτόχρονη ενίσχυση των αρμοδιοτήτων του. Οι βουλευτές αυτοί, επισημαίνουν ότι η άμεση εκλογή του ΠτΔ ήταν η έως τώρα θέση του κόμματος και είχε διατυπωθεί επισήμως ως πρόταση της κυβέρνησης του Αντ. Σαμαρά, αφήνοντας σαφώς να εννοηθεί ότι με τη θέση αυτή είχε συμφωνήσει τότε και ο κ. Μητσοτάκης, καθώς ως μέλος της τότε κυβέρνησης δεν είχε εκφράσει διαφωνίες για την εκλογή του Προέδρου της Δημοκρατίας από τον λαό.

Η... «ντρίπλα» με την Αναθεώρηση

Συνεργάτες του προέδρου της ΝΔ σημειώνουν ότι «μπορεί να συζητηθεί η επέκταση των αρμοδιοτήτων του Προέδρου της Δημοκρατίας, χωρίς να αλλάξει ο τρόπος εκλογής του και διασφαλίζοντας ότι αυτή δεν θα δίνει τη δυνατότητα στην αντιπολίτευση να διακόπτει τη θητεία της κυβέρνησης».

Τονίζουν, ωστόσο, ότι η ΝΔ είναι διατεθειμένη να μπει στη συζήτηση για τη συνταγματική μεταρρύθμιση και ο Κυρ. Μητσοτάκης να καθίσει στο ίδιο «τραπέζι» με τον Αλ. Τσίπρα, προκειμένου να καταλήξουν σε μια συμφωνία για το ποια άρθρα του Συντάγματος πρέπει να αλλάξουν και όχι για το περιεχόμενο των αλλαγών. Οι ίδιοι, μάλιστα, επισημαίνουν ότι είναι πρόωρη μια συζήτηση και πολύ περισσότερο μια συμφωνία για το περιεχόμενο των συνταγματικών αλλαγών, καθώς η παρούσα Βουλή θα πρέπει με πλειοψηφία των τριών πέμπτων να αποφασίσει μόνο για τα άρθρα και τις διατάξεις που πρέπει να αναθεωρηθούν, καθώς η Βουλή που θα προκύψει μετά τις επόμενες εκλογές θα είναι αναθεωρητική και αποφασίζει με απλή πλειοψηφία του όλου αριθμού των μελών της για το περιεχόμενο των αναθεωρητέων διατάξεων.

Με αυτόν τον τρόπο εκτιμούν στη Λ. Συγγρού ότι αφενός θα τερματιστεί η συζήτηση στο εσωτερικό του κόμματος, αναφορικά με τον τρόπο εκλογής του Προέδρου της Δημοκρατίας, εκεί δηλαδή όπου εντοπίζονται οι διαφορές και δεν θα δώσουν τη δυνατότητα στο ΣΥΡΙΖΑ να προσδιορίσει εκείνος και από τώρα το περιεχόμενο της Συνταγματικής Αναθεώρησης, καθώς εκτιμούν ότι στην επόμενη Βουλή θα υπάρξει μια διαφορετική κοινοβουλευτική πλειοψηφία, η οποία και θα ολοκληρώσει την αναθεωρητική διαδικασία.