«Η ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΗ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΛΛΑΔΑ:

Διαστάσεις και επιπτώσεις της “σκιώδους εκπαίδευσης” στην εκπαιδευτική πολιτική»

Το ΚΑΝΕΠ της ΓΣΕΕ δίνει σήμερα στη δημοσιότητα τη νέα έκδοση-μελέτη του, η οποία βασίζεται στην ανάλυση των αποτελεσμάτων της τριετούς έρευνας του φορέα για την οργανωμένη φροντιστηριακή γενική εκπαίδευση στην Ελλάδα. Πρόκειται για τη μελέτη ενός πεδίου στο οποίο επιχειρείται για πρώτη φορά μια συστηματική ερευνητική και πολυμεθοδική προσέγγιση, με στόχο τη διεύρυνση και την ενίσχυση του επιστημονικού, εκπαιδευτικού και κοινωνικού διαλόγου.

Ειδικότερα η μελέτη περιλαμβάνει:

§  Εννοιολογικά και θεωρητικά ζητήματα τα οποία σχετίζονται με τον προσδιορισμό του όρου «σκιώδης εκπαίδευση» στη σύγχρονη πραγματικότητα.

§  Θεωρητικά και ιστορικά στιγμιότυπα από την εμφάνιση και την εξέλιξη του θεσμού των φροντιστηρίων στη νεότερη και στη σύγχρονη Ελλάδα.

§  Γενικά οικονομικά στοιχεία των δαπανών για εξωσχολική εκπαίδευση στη σύγχρονη Ελλάδα.

§  Ευρήματα πανελλαδικής έρευνας με ποσοτικά και ποιοτικά χαρακτηριστικά σε ιδιοκτήτες φροντιστηρίων, εκπαιδευτικούς, γονείς και νέους (18-24 ετών) για την οργανωμένη φροντιστηριακή εκπαίδευση.

§  Βασικά ερευνητικά συμπεράσματα και προεκτάσεις στο πεδίο της εκπαιδευτικής πολιτικής.

 

 Ενδεικτικά ευρήματα της έρευνας:

§  614 εκατ. ευρώ δαπάνησαν τα ελληνικά νοικοκυριά για φροντιστήρια το 2023: το υψηλότερο ποσό της τελευταίας δεκαετίας. Από το 2021 η δαπάνη εκτινάχθηκε κατά 35,7% σε πραγματικές τιμές.

§  Το 94,6% των δαπανών αφορά τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, αντανακλώντας την κεντρικότητα των πανελλαδικών εξετάσεων.

§  Το 4,2% των δαπανών για φροντιστήρια γενικής εκπαίδευσης αφορά στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση. Η δαπάνη γενικής φροντιστηριακής εκπαίδευσης στη πρωτοβάθμια εκπαίδευση έχει 4πλασιαστεί: από 5,9 εκατ.€ το 2013 έχει ανέλθει σε 26,1 εκατ.€ το 2023.

§  Τα φροντιστήρια αντιπροσωπεύουν κατά μέσο όρο το 52,3% της συνολικής ιδιωτικής εκπαιδευτικής δαπάνης των νοικοκυριών και αντιστοιχούν στο 9% της συνολικής τους καταναλωτικής δαπάνης, έναντι 7,5% το 2013.

§  Η μέση οικογενειακή μηνιαία δαπάνη για τα φροντιστήρια ανέρχεται σε 180 ευρώ, με έντονη ανισότητα: το φτωχότερο 25% δαπανά κάτω από 70 ευρώ ενώ το πλουσιότερο 25% άνω από 250 ευρώ μηνιαίως.

§  Τα νοικοκυριά με μηνιαίο εισόδημα έως 750 ευρώ διαθέτουν για φροντιστήρια το 24,1% του ετήσιου εισοδήματός τους,  έναντι μόλις 3,3% στις υψηλότερες εισοδηματικές τάξεις.

§  Σχεδόν 7 στους 10 γονείς και νέους (68-70%) δηλώνουν αρκετά έως πολύ ικανοποιημένοι από τη φροντιστηριακή εκπαίδευση. Ωστόσο, το 50% των γονέων, την ίδια στιγμή, θεωρεί ότι τα φροντιστήρια επιβαρύνουν οικονομικά την οικογένεια και υπερφορτώνουν τους μαθητές.

§ Το 48,7% των γονέων πιστεύει ότι το παιδί τους δεν θα είχε περάσει στις πανελλήνιες εξετάσεις χωρίς φροντιστήριο. Η ιδιωτική εκπαιδευτική δαπάνη, ως ποσοστό των δημόσιων δαπανών για την εκπαίδευση, έφτασε στο 14% για το 2023, το υψηλότερο ποσοστό της δεκαετίας.

 

Η μελέτη επίσης εστιάζει σε ζητήματα όπως:

§  Το προφίλ του εκπαιδευτικού προσωπικού.

§  Προκλήσεις και προβλήματα όπως: οι χαμηλές αποδοχές, η ασάφεια εργασιακού καθεστώτος, η εργασιακή ανασφάλεια, η ανασφάλιστη εργασία και  η έλλειψη συλλογικών συμβάσεων, η πίεση για «θετικά αποτελέσματα» κ.ά.

§  Η ποιότητα των υπηρεσιών που παρέχονται από τα φροντιστήρια συναρτάται με παράγοντες όπως: το ανθρώπινο δυναμικό, η οργάνωση και το πρόγραμμα σπουδών, το διδακτικό υλικό και τα τεχνολογικά εργαλεία, το μέγεθος και η σύνθεση τμημάτων, η επικοινωνία με γονείς, οι εργασιακές σχέσεις και  ο ρόλος της διοίκησης.

 

Ενδεικτικές προτάσεις πολιτικής:

§  Η πολύπλευρη ενίσχυση του δημόσιου σχολείου

§  Ο περιορισμός του ρόλου των εξετάσεων στη δομική λειτουργία των σχολικών βαθμίδων

§  Η δημιουργία δημόσιων δομών ενισχυτικής διδασκαλίας

§  Η θεσμική εποπτεία και πιστοποίηση ποιότητας

§  Η προστασία των εργαζομένων και των εργασιακών τους δικαιωμάτων

Επισυνάπτεται η  μελέτη σε pdf

7597_ΚΑΝΕΠ-ΓΣΕΕ_Η οργανωμένη φροντιστηριακή εκπαίδευση στην Ελλάδα