“Η πυρκαγιά στη Θεσσαλονίκη, οι ευθύνες και τι να κάνουμε” του Κώστα Νικολάου
Η ΠΥΡΚΑΓΙΑ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, ΟΙ ΕΥΘΥΝΕΣ ΚΑΙ ΤΙ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ
του Κώστα Νικολάου, Δρ. Περιβαλλοντολόγος, τ. Επισκέπτης Καθηγητής ΑΠΘ
Η πυρκαγιά που ξέσπασε στη βορειοδυτική περιοχή Θεσσαλονίκης (από Ωραιόκαστρο και ευρύτερα), έκαψε ένα τρομακτικό μίγμα υλικών από δάσος, αγροτικές εκτάσεις, οικιστικές περιοχές, μονάδα ανακύκλωσης και εργοστάσιο λαδιών αυτοκινήτων. Ένα τοξικό νέφος απλώθηκε σε όλη την πόλη.
Η ΠΥΡΚΑΓΙΑ
Η ανεξέλεγκτη καύση αυτών των υλικών δημιούργησε ένα ιδιαίτερα τοξικό νέφος αποτελούμενο από ρύπους όπως: διοξίνες, φουράνια, πολυχλωριωμένα διφαινύλια (PCBs), μονοξείδιο του άνθρακα (CO), διοξείδιο του θείου (SO₂), οξείδια του αζώτου (NOx), πτητικές οργανικές ενώσεις (VOCs), βαρέα μέταλλα, αιωρούμενα μικροσωματίδια (PM10 και PM2.5) και πολυαρωματικούς υδρογονάνθρακες (PAH).
Η εισπνοή τους ενέχει άμεσα σοβαρούς κινδύνους για το αναπνευστικό και καρδιαγγειακό σύστημα, ιδίως των ευάλωτων ομάδων (μικρά παιδιά, άτομα μεγάλης ηλικίας, άτομα με αναπνευστικά και καρδιαγγειακά προβλήματα), ενώ μακροπρόθεσμα, οι ρύποι αυτοί είναι ιδιαίτερα τοξικοί με καρκινογόνες και μεταλλαξιγόνες ιδιότητες.
ΟΙ ΕΥΘΥΝΕΣ
Οι ευθύνες σε επίπεδο πρόληψης ανήκουν εξ ολοκλήρου και αποκλειστικά στον δημόσιο και ευρύτερο δημόσιο τομέα, διότι είναι εγκληματικό να επιτρέπεται τέτοια ανάμιξη χρήσεων γης: δάσος, αγροτικές εκτάσεις, σπίτια και βιομηχανικές μονάδες. Όπως αποδείχθηκε, μια σπίθα είναι αρκετή για να φέρει καταστροφικές επιπτώσεις στη δημόσια υγεία σε ολόκληρη την πόλη.
Η άρνηση ύπαρξης και εφαρμογής μητροπολιτικού χωροταξικού και περιβαλλοντικού σχεδιασμού υπέρ της προστασίας της υγείας των πολιτών και η συνέχιση της εφαρμογής της πολιτικής του laissez-faire (αφήστε τα όλα ελεύθερα) για την ανεξέλεγκτη κερδοσκοπία των ιδιωτών, οδηγεί σε αυτές τις καταστροφές.
Μετά την εκδήλωση του επεισοδίου, η χρήση μόνον του 112 δεν αρκεί. Υπάρχουν -εδώ και χρόνια- έτοιμα διαθέσιμα επιστημονικά εργαλεία μοντέλων διασποράς, όπου με βάση τη διεύθυνση και ταχύτητα του ανέμου, μπορούν να προβλεφθούν με ακρίβεια οι περιοχές που θα δεχτούν τις μεγαλύτερες επιπτώσεις και να ειδοποιηθούν ιδιαίτερα οι κάτοικοι αυτών των περιοχών με συγκεκριμένες οδηγίες για το τι να κάνουν.
ΤΙ ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ
Μετά την εκδήλωση του επεισοδίου:
- Παραμένουμε μέσα σε εσωτερικούς χώρους με κλειστές πόρτες και παράθυρα.
- Αν είναι απόλυτα αναγκαίο να μετακινηθούμε, χρησιμοποιούμε μάσκες υψηλής προστασίας τύπου FFP2 (ευρωπαϊκό πρότυπο) ή N95 (αμερικάνικο πρότυπο) ή KN95 (κινέζικο πρότυπο). Όλες ίδιες είναι.
- Για τον καθαρισμό εξωτερικών χώρων (αυλές, βεράντες και μπαλκόνια), χρησιμοποιούμε γάντια και τις προαναφερόμενες μάσκες, διότι η στάχτη και η καπνιά που υπάρχει περιέχουν τις τοξικές ουσίες που έχουν ήδη αναφερθεί.
ΤΕΛΙΚΑ:
Αν δεν αγωνιστούμε μέσα από μαζικά κοινωνικά κινήματα για να επιβάλλουμε την εφαρμογή πολιτικών υπέρ των πολιτών και κατά της κερδοσκοπίας, θα ζούμε συνέχεια τέτοιες καταστροφικές επιπτώσεις, που θα τις υφιστάμεθα οι πολλοί για να κερδίζουν οι λίγοι.

